Δεκαπενθήμερο ζυμώσεων στη ΝΔ: κορύφωση έως το Συνέδριο και βουλευτές απέναντι στον Μητσοτάκη
Ζυμώσεις στη ΝΔ ενόψει ΚΟ στις 7 Μαΐου και Συνεδρίου 15-17/5: επιτελικό κράτος, ρόλος βουλευτών και δυσαρέσκεια για τον χειρισμό υποθέσεων όπως ο ΟΠΕΚΕΠΕ.
Ένα δεκαπενθήμερο που μοιάζει με «διάδρομο» πίεσης για τη Νέα Δημοκρατία, μέχρι το 16ο Τακτικό Συνέδριο, συγκεντρώνει το ενδιαφέρον στο εσωτερικό του κόμματος.
Στο Μέγαρο Μαξίμου, όπως περιγράφεται το κλίμα, η προσπάθεια είναι διπλή: από τη μία κατευνασμός μέσω μηνυμάτων ενότητας, από την άλλη εκτόνωση της πίεσης που συσσωρεύεται στους κόλπους της Κοινοβουλευτικής Ομάδας.. Τις τελευταίες δημόσιες παρεμβάσεις του, ο πρωθυπουργός τις έδεσε με το ίδιο νήμα: συνεργασία κυβέρνησης και ΚΟ εν όψει προσυνεδριακού διαλόγου, αλλά και έμφαση στο κυβερνητικό αφήγημα για το «επιτελικό κράτος» ως τρόπο διοίκησης.
Ωστόσο, στα «γαλάζια» πηγαδάκια το σκηνικό δεν «κλειδώνει» τόσο εύκολα.. Τον τελευταίο χρόνο αλλά κυρίως στα τελευταία 24ωρα, η αμφισβήτηση στο μοντέλο του επιτελικού κράτους που φέρεται να ανέδειξαν συγκεκριμένοι βουλευτές (με ονόματα που συζητούνται στις εσωκομματικές συζητήσεις) έχει γίνει κεντρικό θέμα.. Παράλληλα, μέσα στην ατμόσφαιρα της ΚΟ φαίνεται να έχει σχηματιστεί απόσταση ανάμεσα σε βουλευτές και σε εξωκοινοβουλευτικά κυβερνητικά στελέχη, με το βασικό ερώτημα να επιστρέφει ξανά: ποιος αποφασίζει και με ποια «άξονα» ακούει.
Η επικείμενη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας στις 7 Μαΐου εμφανίζεται, σύμφωνα με όσα διακινούνται στο περιβάλλον της ΝΔ, ως μια λειτουργική βαλβίδα αποσυμπίεσης.. Δεν προεξοφλείται «εκρηκτικό» κλίμα, αλλά υπάρχει η προσδοκία ότι οι προβληματισμοί θα τεθούν στον πρωθυπουργό χωρίς να εκτραχυνθούν.. Για πολλούς βουλευτές, μάλιστα, η μνήμη από τη συνεδρίαση της ΚΟ τον Ιούνιο του 2024 μετά τις ευρωεκλογές παραμένει έντονη: τότε, όπως λέγεται, περίπου 40 βουλευτές πήραν τον λόγο και τέθηκε μετ’ επιτάσεως το χάσμα ανάμεσα σε βουλευτές και εξωκοινοβουλευτικούς υπουργούς.
Σε εκείνη τη συζήτηση, σύμφωνα με το εσωκομματικό αφήγημα, ακούστηκαν και αιχμές για το ύφος και τον τρόπο που αντιμετωπίστηκαν πολιτικά και θεσμικά ζητήματα, καθώς και για την κλειστή λειτουργία κύκλων σε επίπεδο υπουργών, υφυπουργών και γενικών γραμματέων.. Υπήρξαν επίσης αναφορές που συνδέθηκαν με πανηγυρισμούς μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου για τα ομόφυλα ζευγάρια, κάτι που όπως υποστηρίζεται άφησε δεξαμενή δυσαρέσκειας σε αρκετά μέλη της ΚΟ.. Εξ ου και τώρα, ενόψει Συνεδρίου στις 15-17 Μαΐου, το ερώτημα δεν είναι μόνο «τι» θα ειπωθεί, αλλά «πώς» και «με τι κόκκινες γραμμές».
Γιατί η ΚΟ στις 7 Μαΐου αντιμετωπίζεται ως «τεστ»
Δεν αποκλείονται, όπως σημειώνεται, αιχμηρές τοποθετήσεις στο Συνέδριο, όχι επειδή αναμένεται ρήξη, αλλά επειδή το πλαίσιο επιτρέπει θεσμικό αποτύπωμα.. Σε αυτό το σημείο, αρκετοί βουλευτές που συνδέουν τη δημόσια παρουσία τους με τον διάλογο προτού χαθεί χρόνος μέχρι τις εθνικές εκλογές, θεωρούν πως δεν αρκεί η διακήρυξη ενότητας: χρειάζεται αναπροσαρμογή της κεντρικής στρατηγικής, κυρίως ως προς την επαφή με την κοινωνία.
Χαρακτηριστικά, στη συζήτηση επανέρχεται η άποψη ότι οι πέντε βουλευτές με την παρέμβασή τους δεν «είπαν κάτι διαφορετικό από ό,τι συζητούν οι περισσότεροι».. Μάλιστα, απορρίπτεται ο χαρακτηρισμός «αντάρτες», με το σκεπτικό ότι ο προσυνεδριακός διάλογος δεν δίνει τον ίδιο χώρο στους τοπικούς βουλευτές και ότι, όταν οι συνεδριάσεις της Πολιτικής Επιτροπής είναι σπάνιες, οι κοινοβουλευτικοί επιλέγουν αναγκαστικά τα δημόσια πεδία για να μεταφέρουν ζητήματα.
ΟΠΕΚΕΠΕ, περιφέρεια και το «πρόσχημα» του χρόνου
Στο παρασκήνιο συζητιέται επίσης ο χρονισμός: γιατί οι προβληματισμοί εκδηλώνονται τώρα, ενώ η κυβέρνηση μετρά ήδη επτά χρόνια.. Μια ερμηνεία που κυκλοφορεί είναι ότι ο δρόμος προς τις επικείμενες εθνικές εκλογές, μαζί με τα ευρήματα των τελευταίων μετρήσεων, «πιέζει» την ανάγκη για ανανέωση στην κεντρική στρατηγική.. Αν και η ΝΔ εμφανίζεται σταθερά πρώτη, όπως λέγεται, τα ποσοστά δεν οδηγούν σε ικανοποίηση ούτε βρίσκονται κοντά στον πήχη της αυτοδυναμίας.. Κι αυτό, κατά τα ίδια συμφραζόμενα, τρομάζει ιδιαίτερα βουλευτές από την περιφέρεια, όπου το κόμμα δείχνει πιο αποδυναμωμένο σε σχέση με την Αττική—με τον φόβο ότι κάποιοι μπορεί να βρεθούν εκτός Βουλής.
Από την άλλη, τα Πάσχα θεωρείται ότι έδωσαν υλικό στα πεδία: περιγραφές ότι οι βουλευτές περιόδευσαν και άκουσαν παράπονα «αφιλτράριστα», τα οποία μεταφέρθηκαν στο επιτελείο.. Σε αυτά προστίθεται και μια νέα εστία τριβής, η πρόσφατη τοποθέτηση του υπουργού Επικρατείας Άκη Σκέρτσου για το πελατειακό κράτος και τις συναλλακτικές σχέσεις πολιτών-πολιτικών.. Η συγκεκριμένη αναφορά αντιμετωπίστηκε στο εσωτερικό ως σημείο που άνοιξε νέο διχασμό στην Κοινοβουλευτική Ομάδα.
Η «λογική της ηρεμίας» και το ρίσκο της συσσωρευμένης δυσαρέσκειας
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το κρίσιμο ερώτημα που «τρέχει» κάτω από τη δημόσια εικόνα είναι αν ο κατευνασμός θα μείνει στο επίπεδο των μηνυμάτων ή αν θα μετατραπεί σε πράξη που θα πείσει.. Γιατί η δυσαρέσκεια δεν γεννιέται μόνο από πολιτικές διαφωνίες, αλλά από μια αίσθηση ότι οι βουλευτές—ιδίως εκείνοι που νιώθουν πιο κοντά στα προβλήματα της περιφέρειας—δεν έχουν πάντα τον τρόπο να επηρεάζουν την ατζέντα.. Και καθώς πλησιάζει ένα εκλογικό Συνέδριο που θα δείξει νέες ισορροπίες στην Πολιτική Επιτροπή, η απόφαση για το «πόσο θα πιεστεί η βελόνα» στη συνεδρίαση της 7ης Μαΐου αποκτά χαρακτήρα στρατηγικής, όχι απλώς εσωκομματικής έντασης.
Σε επίπεδο πολιτικού ρυθμού, το δεκαπενθήμερο λειτουργεί σαν μηχανισμός συγχρονισμού: από τη μια, ο πρωθυπουργός επιχειρεί να δέσει τη συζήτηση γύρω από την ενότητα και τον ρόλο της εκτελεστικής λειτουργίας· από την άλλη, η ΚΟ ετοιμάζεται να ακούσει και να ακουστεί—με το βλέμμα, τελικά, στο ποια «φωνή» θα κερδίσει βαρύτητα μέχρι τις κρίσιμες αποφάσεις του Συνεδρίου και μετά.