Ontdek hoe de Belgische architect Schuybroek een historisch townhouse in New York transformeerde tot een cinematografische en rustgevende woonomgeving.
Duizend vierkante meter, drie verdiepingen plus een nagenoeg ‘onzichtbaar’ penthouse: de schaal van de opdracht is, zelfs naar New Yorkse normen, uitzonderlijk.. Dat de klant, een Amerikaanse kunstverzamelaar, uitgerekend Schuybroek uitkoos voor de renovatie, lijkt op het eerste gezicht opmerkelijk.. ‘In bepaalde verzamelaarskringen kiest men graag voor een onverwachte naam’, stelt de architect bescheiden.. Is zijn ingreep ook nederig tegenover de geschiedenis?. Zelf ziet hij zijn ingreep als een subtiele voortzetting van François de Menils
werk.. ‘We hebben zijn taal niet geïmiteerd, maar wel zijn durf gerespecteerd’, zegt hij.. ‘Ons antwoord erop is stiller en radicaler.’ In plaats van het huiselijke karakter te beklemtonen, ontwierpen Schuybroek en zijn team het townhouse als een ruimtelijke, bijna filmische sequentie.. Anders dan een opeenvolging van kamers beschrijft het plan een soort interne choreografie, die de ruimtes aaneenschakelt via materialen en emoties, niet via functies.. Elke verdieping vormt een nieuw hoofdstuk in het verhaal:
van een publieke exporuimte waar diners, events en tentoonstellingen plaatsvinden, tot semi-privéontvangstruimtes en een knus penthouse.. Als het plan inderdaad een soort choreografie is, dan wel een pas de deux tussen kunst en architectuur.. De twee dansen synchroon; ze kunnen niet zonder elkaar.. ‘Kunst is nooit een bijzaak; ze bepaalde de architectuur hier van binnenuit’, stelt de architect.. ‘Het huis is geen platform voor trofeeën, maar een drager van emotie en betekenis.’ In een rumoerige
wereldstad als New York fluistert Schuybroeks architectuur.. Meer nog: hij wijst de onrust resoluut de deur.. Die cesuur maakt de Belgische architect al meteen in de nieuwe hal: een vierkante antichambre, geïnspireerd op de Italiaanse architect Carlo Scarpa.. ‘Een plek die de stad wegfiltert, het tempo vertraagt en de zinnen aanscherpt’, aldus Schuybroek.. ‘Materialen, proportie en licht doen er het werk.’ Eén materiaal is cruciaal in dit project: travertijn.. Tijdloos, tactiel en monumentaal: de Italiaanse
natuursteen bepaalde de toonaard van de hele woning.. Te beginnen bij de sculpturale trap op de gelijkvloerse etage.. Sterke licht-donkercontrasten zijn een ander belangrijk motief.. ‘Donkerte brengt focus en gezelligheid.. Het verscherpt de ruimtelijke waarneming.. Niet om drama te creëren, wel om concentratie te brengen’, zegt Schuybroek.. Met tactiele materialen zoals suède en kalkpleister beklemtoont hij dat geborgen ‘psychologische’ effect van die donkere cocons nog meer.. De eerste verdieping voelt veel meer als een ingetogen
leefruimte, met kunst en design als dragende elementen.. Centraal staan enkele monumentale werken van de Amerikaanse kunstenaar Rashid Johnson – de bewoner is een van de ‘early adopters’ van zijn werk.. De sculpturale stukken van Jean Royère, Jean Prouvé en Pierre Paulin noemt Schuybroek geen ‘meubilair dat beleefd in het interieur staat’, maar ‘ruimtelijke protagonisten die dialogeren met de architectuur’.. Antispektakel Hoe hoger je in het gebouw komt, hoe intimistischer en contemplatiever de architectuur wordt..
Vooral in het nieuwe penthouse – een verticale uitbreiding van het historische gebouw – valt dat op.. Al is ‘opvallend’ niet het juiste woord voor Schuybroeks architectuur.. Het is net zijn ingehouden signatuur die dit project zo ‘uitgesproken’ maakt, zeker voor New York.. ‘Ik nam het risico om iets bewust stil te maken.. Iets wat zelfzeker genoeg is om niet te moeten roepen.. Het avant-gardistische zit in die terughoudendheid’, zegt hij.. ‘In de weigering om
te performen, in een stad die zo geobsedeerd is door spektakel.’ Dat maakt het project des te spectaculairder.
penthouse New York, Schuybroek architectuur, Upper East Side wonen, luxe renovatie, kunst en interieur, Belgisch design, architectonisch ontwerp