Трамп Конгрессни Эрон билан ҳарбий ҳаракатлар якунлангани ҳақида хабардор қилди
АҚШ президенти Дональд Трамп Эрон билан ҳарбий ҳаракатлар тугаганини эълон қилиб, Конгрессни расман хабардор қилди. Бу қарор «Уруш ваколатлари тўғрисида»ги қонун доирасидаги муддатлар билан боғлиқ мунозараларни келтириб чиқарди.
АҚШ президенти Дональд Трамп маъмурияти Теҳрон билан эришилган ўт очишни тўхтатиш келишуви ҳарбий ҳаракатларни расман якунлаганини маълум қилди. Бу баёнот Конгресс олдидаги қонуний ҳисобот муддати тугаши арафасида юз берди.
«Уруш ваколатлари тўғрисида»ги 1973 йилда қабул қилинган резолюцияга биноан, президент ҳарбий амалиётларни мустақил тарзда фақат 60 кун давомида бошқариши мумкин. Ушбу муддат якунида давлат раҳбари ёки Конгрессдан рухсат олиши, ёки қўшинларни олиб чиқиш жараёнини бошлаши шарт.
Мазкур воқеа АҚШнинг Эрон билан бўлган муносабатларидаги ҳуқуқий чегараларни белгилаб беришда муҳим аҳамият касб этади. Бу ҳолат ижроия ҳокимиятининг ҳарбий қарорларни қабул қилишдаги мустақиллиги ва қонун чиқарувчи органнинг назорат функцияси ўртасидаги нозик тарозини кўрсатиб беради.
Politico манбаларига кўра, Оқ уй томонидан юборилган мактубда ўт очишни тўхтатиш келишуви ҳарбий муддат ҳисобини тўхтатиши таъкидланган. Трамп 2026 йил апрелидан буён ҳеч қандай тўқнашувлар кузатилмаганини ва февраль охирида бошланган ҳарбий ҳаракатлар расман якун топганини билдирди.
Айни пайтда минтақадаги вазият мураккаблигича қолмоқда. Музокаралар тўхтаб қолган, Эрон портларига нисбатан ҳарбий блокада эса ўз кучида қолмоқда. Президент Трамп Эрон ҳукуматига «якуний таклиф» билан чиққанини айтган бўлса-да, келишувга эришиш истиқболига нисбатан шубҳаларини яширмади.
Эрон давлат ахборот агентликлари эса расмий Теҳрон воситачилар орқали янги таклифларни тақдим этганини хабар қилган эди.. Трамп ушбу таклифлардан норози эканини билдирган, бироқ камчиликлар нимада эканига аниқлик киритмади.. Мисрум маълумотларига кўра, икки давлат ўртасидаги нобарқарор ўт очишни тўхтатиш режими уч ҳафтадан буён давом этмоқда.
Конгрессдаги вазият ҳам кескин бўлиб қолмоқда. Сенат демократларнинг урушни тўхтатишга қаратилган навбатдаги уринишини рад этди ва қонун чиқарувчилар таътилга чиқиб кетишди. Натижада 1 май куни тугайдиган қонуний муддат ҳеч қандай чораларсиз ўтиб кетди.
Ушбу можаро 28 февраль куни Исроил ва АҚШнинг Эронга қарши ҳаво ҳужумлари билан бошланганди. Трамп зарбалардан сўнг 48 соат ичида Конгрессни огоҳлантирган, шу тариқа 60 кунлик ҳисоб-китоб бошланишига асос яратган эди. Таҳлилчилар маъмурият бу муддатни айланиб ўтишини аввалдан башорат қилишганди.
Вазиятнинг бундай тус олиши АҚШ ташқи сиёсатида ҳарбий куч ишлатиш бўйича институционал баҳсларни янада кучайтириши табиий. Келажакдаги музокаралар ва дипломатик алоқалар қай йўналишда давом этиши ҳозирча номаълумлигича қолмоқда.