Nepvideo’s met huilende zelfstandigen op TikTok misleiden kopers: geen echte handwerk
Op TikTok en Instagram circuleren nepvideo’s met ‘huilende’ zelfstandigen die handgemaakte tassen of riemen zouden maken. De beelden blijken met AI gemaakt en leiden naar weinig transparante webshops.
Op TikTok en Instagram duiken de voorbije tijd opnieuw video’s op met het verhaal van ‘kleine zelfstandigen’ die ogenschijnlijk hard werken aan handgemaakte producten. Maar achter die emotionele scènes schuilen volgens onderzoek van Misryoum nepvideo’s die kopers moeten overtuigen.
De video’s trekken vooral aandacht door een combinatie van een schrijnend opschrift en een meeslepende ‘maker’ die vol frustratie of verdriet verder zou ploeteren.. In de ene clip staat bijvoorbeeld de boodschap dat niemand ‘je spullen’ wil kopen, terwijl een vrouw volgens de video met de hand tassen zou maken.. In een andere video wordt een zwarte vrouw getoond die zou tonen hoe ze met de hand lederen riemen maakt, opnieuw met een vernederend of discriminerend verhaal als haakje.
Wat kijkers vaak niet zien: de personen en het ‘handwerk’ blijken geen echte mensen of echte productieprocessen te verbeelden.. Misryoum ziet dat de video’s zijn gemaakt met artificiële intelligentie.. De accounts die de filmpjes delen, zijn talrijk en de content haalt samen miljoenen views, mede omdat het verhaal raakt aan iets menselijks: herkennen, meeleven en willen helpen.. In de reacties verschijnen daarom vaak warme aanmoedigingen en praktische vragen zoals “Hoe kan ik eentje kopen?”.
Waarom die AI-video’s zo geloofwaardig lijken
Om te verifiëren of beelden effectief AI-gegenereerd zijn, gebruikt Misryoum een herkenningstechniek die sporen kan vinden in de beelden.. De technologie is bedoeld om te checken of AI-tools zijn gebruikt bij het maken of verwerken van video’s.. Bij het testen van de filmpjes blijkt dat de beelden inderdaad gegenereerd zijn met AI.. Ook in de beschrijvingen van de accounts staan links naar webshops, waar vervolgens geprobeerd wordt producten te verkopen.
Van ‘handgemaakt verhaal’ naar transparantieproblemen
Een extra aanwijzing komt volgens Misryoum uit het beeld zelf.. Wanneer het product uit de video’s wordt vergeleken met afbeeldingen van dezelfde artikelen op een handelsplatform waar vooral groothandel en massaproductie centraal staan, komt exact hetzelfde beeld terug.. Op die pagina wordt zelfs verwezen naar een naam en foto van een Chinese fabriek.. Dat maakt het verhaal van ‘handgemaakt werk van kleine zelfstandigen’ volgens Misryoum steeds minder overtuigend en eerder verdacht van massaproductie.
Dat gevoel versterkt de mogelijke handelsstructuur erachter.. Misryoum wijst erop dat het gebrek aan duidelijke informatie kan passen bij dropshipping: een model waarbij de verkoper niet zelf voorraad beheert, maar een bestelling doorgeeft aan een leverancier die het product rechtstreeks naar de klant stuurt.. Dropshipping is op zichzelf niet illegaal, maar wie verkoopt, heeft wél verplichtingen.. Belangrijk daarbij is dat duidelijk moet zijn wie de handelaar is en hoe klanten hun rechten kunnen uitoefenen.. Dat overzicht ontbreekt bij meerdere van de webshops die Misryoum onderzocht.
De menselijke kant: waarom dit werkt (en wat het kost)
Voor potentiële kopers kan dat intussen echte gevolgen hebben.. Je koopt dan niet enkel een tasje of riem, maar ook een verhaal waar je op rekent: dat het echt handwerk is, dat de maker een echte persoon is en dat er een aanspreekpunt is wanneer er problemen zijn met levering of kwaliteit.. Als die basis niet klopt, blijft de consument vaak met vragen zitten over identiteit, herkomst en afhandeling.
# Wat Misryoum verwacht dat er nu gebeurt
Of het nu gaat om tassen, riemen of andere ‘handgemaakte’ producten: de kern blijft hetzelfde.. Nepvideo’s kunnen het koopgevoel sturen, maar vertrouwen bouw je niet met AI-beeld alleen.. Misryoum benadrukt daarom dat transparantie over wie verkoopt en waar het product vandaan komt minstens zo belangrijk is als de emotie in de video.