Gögn frá Misryoum sýna að spói, álft, heiðagæs og kría koma mun fyrr til Íslands en fyrr á árum.
Farfuglar virðast vera að þrýsta á að koma fyrr til Íslands, og ný gögn undirstrika hversu skýr sú þróun er.
Í umfjöllun sem Misryoum setur fram kemur fram að Jón Már Halldórsson líffræðingur fjalli um breytingar á flutningum farfugla.. Þar er meðal annars horft til árabilsins 1998 til 2026, byggt á gögnum sem Yann Kolbeinsson líffræðingur hefur safnað og yfirfarið, með aðstoð Hafrúnar Gunnarsdóttur.. Spóinn er gott dæmi: hann hefur aldrei komið eins snemma eins og í ár, þegar til hans sást 9.. apríl, en sama mynstur sést einnig í samanburði við fyrri ár.
Þetta skiptir máli vegna þess að tímasetning komu farfugla hefur áhrif á allt frá fæðuöflun til varps og samspils við íslenskt lífríki.
Árstíðasveiflur sjást þó líka í gögnunum.. Spóinn flýtti sér mest árið 1999, en þá sást ekki til hans á Íslandi fyrr en 26.. apríl.. Langalgengast er að hann láti fyrst sjá sig frá 15.. til 21.. apríl, með að meðaltali í kringum 17.. apríl.. Varðandi leiðina er staðan skýr: spóar leggja í langa ferð á vorin, þar sem vetrarstöðvar eru á vesturströnd Afríku, einkum á svæðum eins og Senegal, Gíneu-Bissaú, Gambíu og Sierra Leóne.
Á leiðinni millilenda fuglarnir gjarnan á votlendissvæðum á Bretlandseyjum, þó rannsóknir sem gögnin vísa til bendi til að spóar geti einnig flogið í einum áfanga alla leið til Íslands.. Í samhengi við þetta er athyglisvert að aðrar tegundir sýna einnig breytingar, jafnvel þótt lífsferlar þeirra séu ólíkir.
Íslandstímatal farfuglanna breytist með tímanum og það getur endurspeglað breytingar á aðstæðum bæði heima fyrir og á leiðinni.
Álftin er hins vegar fyrr á ferðinni en spóinn.. Frá upphafi gagnatímabilsins hefur hún aldrei verið jafn snemma á ferðinni eins og árið 2014, þegar tilkynnt var um komu hennar 11.. febrúar.. Fyrirrennari í gagnasafninu sýnir þó að þetta er breytilegt: árið 2000 kom hún ekki fyrr en 17.. mars.. Gögnin benda til að meðalkomutími hennar hafi verið að færast fram undanfarin ár, og í ár kom hún 25.. febrúar.
Álftir sem verpa á Íslandi ferðast yfirleitt ekki langar leiðir, þar sem vetrarstöðvar eru fyrst og fremst á Bretlandseyjum.. Lítill hluti stofnsins dvelur hér á landi allt árið um kring, innan við fimm prósent samkvæmt umfjölluninni.. Heiðagæsin hefur sömuleiðis vetrarsetu á Bretlandseyjum, aðallega í Skotlandi og á Norður-Englandi, og gögnin sýna að hún kemur einnig marktækt fyrr til landsins en áður.
Athyglin færist þá frá spói og álft yfir í kríu og heiðagæs, en sameiginlegt er að tímasetningarnar hafa færst. Á þessum árabilum var oft miðað við að fyrstu heiðagæsirnar sáust fyrr um tíma í stað þess að fylgja gömlum takti, og í vor kom hún fyrst til landsins 21. mars.
Í lokin er krían sérstök: eftirspurn eftir kríuprikum eykst í apríl, þar sem hún flýgur frá vetrarstöðvum sínum við Suðurskautslandið til Íslands og aftur til baka.. Samkvæmt gögnunum kom hún í vor 8.. apríl og hefur ekki komið svo snemma áður.. Meðaltalskomudagsetning hefur verið um 21.. apríl á tímabilinu, en ef einungis er litið til síðasta áratugar hefur hún nánast alltaf verið komin fyrir þann tíma.. Jón Már segir jafnframt sennilegt að góðar aðstæður á leiðinni hafi spilað þar stórt hlutverk.
Að sjá slíka samhangandi breytingu milli tegunda hjálpar til við að skilja hvernig árstíðir og aðstæður geta haft áhrif á lífsferla, og hvers vegna það varðar bæði náttúru og þá sem fylgjast með henni.