กรมพระศรีสวางควัฒนฯ ทรงบำเพ็ญกุศลทักษิณานุปทาน (กงเต๊ก) ถวายพระบรมศพสมเด็จพระพันปีหลวง

Misryoum รายงานพิธีบำเพ็ญกุศลทักษิณานุปทาน (กงเต๊ก) ถวายพระบรมศพสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ โดยทรงเสด็จแทนพระองค์และมีการประกอบพิธีตามขั้นตอนของคณะสงฆ์อนัมนิกาย
ท่ามกลางบรรยากาศความอาลัย พิธีบำเพ็ญกุศลทักษิณานุปทาน (กงเต๊ก) ถวายพระบรมศพสมเด็จพระพันปีหลวง ถูกดำเนินไปอย่างเป็นขั้นตอน ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท โดยในครั้งนี้ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี เสด็จแทนพระองค์ตามพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
เมื่อวันที่ 5 พ.ค.. 69 เวลา 13.00 น.. สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทรงเสด็จแทนพระองค์ไปในการบำเพ็ญพระกุศลทักษิณานุปทาน (กงเต๊ก) น้อมอุทิศถวายพระบรมศพของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ของบรรพชิตอนัมนิกาย ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ในพระบรมมหาราชวัง
ก่อนเริ่มพิธี ทรงจุดธูปเทียนเครื่องทองน้อยหน้าพระโกศ และเครื่องทองน้อยข้างธงพุ่ม พร้อมทรงคม ทรงจุดธูปเทียนเครื่องนมัสการบูชาพระพุทธรูปประจำพระชนมวาร ณ พระแท่นพระนพปฎลมหาเศวตฉัตร แล้วประทับพระเก้าอี้ ก่อนที่บรรพชิตอนัมนิกายจะสวดพระพุทธมนต์เชิญเสด็จดวงพระวิญญาณสถิตในธงพุ่ม
ในช่วงลำดับพิธี เครื่องทองน้อยถูกอัญเชิญลงจากพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาทมายังมณฑลพิธี ตามด้วยการประกอบพิธีสำคัญอย่างการถวายศีลและการสวดพระพุทธมนต์เปิดมณฑลพิธี รวมถึงพิธีประกอบสรงน้ำดวงพระวิญญาณตามขั้นตอนที่ถูกกำหนดไว้ในพิธี
สิ่งที่ปรากฏในพิธีครั้งนี้ไม่ใช่เพียงความละเอียดของกระบวนการ หากยังสะท้อนความพยายามเชื่อมโยงประเพณีการบำเพ็ญกุศลให้คงอยู่ท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงของกาลเวลา
ระหว่างพิธี บรรพชิตอนัมนิกายมีการอ่านประกาศพุทธฎีกาการประกอบพิธีกงเต๊ก ก่อนจะมีการเชิญเทวทูตนกเข้าถวายทรงอธิษฐาน แล้วจึงพระราชทานเจ้าพนักงานพระราชพิธีเชิญไปเผา พร้อมทั้งเสด็จกลับหลังเสร็จสิ้นกระบวนการบำเพ็ญกุศลทักษิณานุปทาน (กงเต๊ก) ถวายพระบรมศพ
สำหรับรายละเอียดด้านเครื่องกระดาษ Misryoum ระบุว่า คณะสงฆ์อนัมนิกายแห่งประเทศไทยระดมกำลังรวบรวมคณะศิษยานุศิษย์ช่างฝีมือทั่วประเทศเพื่อร่วมกันจัดสร้างเครื่องกระดาษอันวิจิตรงดงามตามแบบฉบับที่สืบทอดมา โดยแนวคิดเน้นการรื้อฟื้นงานฝีมือช่างกระดาษแบบโบราณตามรูปแบบที่พบในภาพถ่ายประวัติศาสตร์จากงานพระบรมศพครั้งก่อน เพื่ออนุรักษ์ สืบสาน และต่อยอดให้คงคุณค่าไว้
เครื่องกระดาษที่ใช้ในพิธีกงเต๊กถูกจัดทำหลายประเภททั้งส่วนของพิธีสงฆ์และส่วนที่เกี่ยวกับดวงพระวิญญาณ รวมถึงสิ่งของเครื่องใช้ต่าง ๆ โดยยังมีการรื้อฟื้นการสร้างเครื่องกระดาษพระวอสีวิกากาญจน์จำลอง รวมถึงการจัดสร้างสิ่งประกอบพิธีอื่นให้สอดคล้องกับรูปแบบในอดีต
ทั้งนี้ ช่วงเวลาต่อมามีลำดับพระราชพิธีหลายกิจกรรมต่อเนื่องตามกำหนดเวลา เช่น คณะบรรพชิตอนัมนิกายบำเพ็ญกุศลและพิธีที่เกี่ยวข้องกับดวงพระวิญญาณ รวมถึงการเผาเครื่องกระดาษในเวลายามค่ำ โดยทุกขั้นตอนสะท้อนการยึดโยงพิธีกรรมกับความหมายเชิงสัญลักษณ์ที่ใช้ในการอุทิศถวาย
ท้ายที่สุด พิธีครั้งนี้จึงมีนัยสำคัญต่อผู้ร่วมงานและสังคมโดยรวม เพราะเป็นภาพของประเพณีที่ถูกสืบทอดอย่างมีระบบ ทั้งในด้านเนื้อหา ขั้นตอน และงานช่างที่ทำให้พิธีดูมีชีวิตและเข้าถึงความรู้สึกของผู้คนได้