Wizara ya Madini inaomba Bunge idhinishe shilingi bilioni 174.98 kwa fedha 2026/27, ikilenga kuimarisha miundombinu, kuongeza mapato na kuboresha usimamizi wa rasilimali madini.
Wizara ya Madini imewasilisha Ombi la Bajeti ya mwaka wa fedha 2026/27, ikitafuta idhini ya shilingi bilioni 174.98 kutoka Bunge.
Mabango haya yamekuja baada ya Waziri wa Madini, Anthony Mavunde, kutangaza makadirio ya mapato na matumizi katika jiji la Dodoma, Aprili 27, 2026.. Bajeti hiyo imegawanywa katika viwango viwili: bilioni 71.51 (40.87%) kwa miradi ya maendeleo, na bilioni 103.47 (59.13%) kwa matumizi ya kawaida ya wizara na taasisi zake.. Kiasi cha bilioni 27.36 kitaenda kulipia mishahara ya watumishi, wakati bilioni 76.11 yatatumika katika shughuli za kiutendaji na uendeshaji wa kila siku.
Uchambuzi wa kina unaonyesha kuwa uwazi wa mgawanyiko huu unalenga kuongeza ufanisi wa ukusanyaji wa madaraja ya serikali, ambayo yanatarajiwa kufikia shilingi trilioni 1.4.. Kwa kuongeza uwezo wa sekta ya madini, serikali inaweka nguzo imara kwa uchumi, ikikumbatia malengo ya kujaza kifedha cha serikali na kuongeza uzalishaji wa rasilimali.. Hii inaweza kusababisha kupungua kwa utegemezi kwa sekta za nje na kuleta faida ya kiuchumi ya muda mrefu.
Katika historia ya kifedha, sekta ya madini imekuwa ikikosa ushauri wa kutosha wa bajeti, na mara nyingi mashirika yanakabiliwa na vikwazo vya kifedha.. Bajeti za awali zilijikita zaidi kwenye matumizi ya uendeshaji, bila kugharamia miradi ya miundombinu.. Kwa hiyo, mabadiliko haya yanatofautisha mkakati wa serikali, yakigundua uwezekano wa kuongeza uwekezaji wa kibinafsi na kuboresha upatikanaji wa teknolojia za kisasa.
Wafanyakazi wa migodi na familia zao wanatarajia mabadiliko haya kuleta ufanisi zaidi katika malipo na masharti bora ya kazi.. Mishahara ya bilioni 27.36 itakupa ahueni ya kifedha, wakati uwekezaji katika miundombinu ya madini unaweza kupunguza gharama za usafirishaji wa malighafi, na hivyo kuboresha viwango vya uzalishaji.. Hii inamaanisha nafasi bora ya kupata ajira na ubora wa maisha katika maeneo yenye madini.
Kwa upande wa mapato ya serikali, kuongeza usimamizi wa sekta ya madini kunamaanisha kuongeza ukusanyaji wa kodi na ushuru wa madini.. Taarifa za ndani zinaonyesha kuwa sekta hiyo inaweza kuchangia hadi asilimia 15 ya mapato ya jumla ya serikali, ikiwemo mapato yanayopatikana kutoka kwa leseni na ushuru wa uzalishaji.. Bajeti hii itasaidia kuweka mifumo thabiti ya ukaguzi na ufuatiliaji, ambayo ni muhimu kwa kupunguza rushwa na kupunguza upotevu wa mapato.
Malengo ya Bajeti
Athari kwa Uchumi
Mwisho, Mavunde amesisitiza umuhimu wa utekelezaji makini wa bajeti ili sekta ya madini iwe nguzo ya ukuaji wa uchumi wa taifa.. Kwa kuzingatia malengo haya, serikali inaonyesha dhamira ya kuifanya sekta hii kuwa chanzo kikuu cha mapato, ikichangia katika kutimiza maono ya maendeleo ya muda mrefu wa Misryoum.